Bất chấp những biến động khó lường của kinh tế thế giới, ngành dệt may Việt Nam vẫn duy trì được đà tăng trưởng ổn định và đặt mục tiêu đạt tổng kim ngạch xuất khẩu 46 tỷ USD trong năm 2025. Với mức xuất siêu dự kiến khoảng 21 tỷ USD, ngành tiếp tục khẳng định vai trò quan trọng trong cán cân thương mại quốc gia và giữ vị trí thứ ba thế giới về xuất khẩu dệt may.
Thông tin được đưa ra tại buổi công bố kết quả hoạt động năm 2025 và định hướng nhiệm kỳ III (2025–2030) của Hiệp hội Dệt May Việt Nam (VITAS).
2025: Tăng Trưởng Trong Bối Cảnh Thử Thách
Năm 2025 được đánh giá là một năm nhiều áp lực nhưng vẫn đạt kết quả khả quan. Kim ngạch xuất khẩu ước đạt 46 tỷ USD, tăng 5,6% so với năm trước. Đáng chú ý, giá trị xuất siêu tiếp tục duy trì ở mức cao, khoảng 21 tỷ USD.
Một tín hiệu tích cực khác là tỷ lệ giá trị nội địa hóa đã nâng lên khoảng 52%, cho thấy sự cải thiện về chủ động nguyên phụ liệu và chuỗi cung ứng trong nước.
Hiện nay, sản phẩm dệt may Việt Nam đã có mặt tại 138 thị trường. Hoa Kỳ tiếp tục là thị trường lớn nhất, với kim ngạch ước đạt 18,6 tỷ USD, tăng gần 12%. Nhóm hàng may mặc vẫn chiếm tỷ trọng chủ lực, đóng góp khoảng 38 tỷ USD trong tổng kim ngạch dự kiến.
Nhiều doanh nghiệp đã có đơn hàng đến hết quý I/2026 và đang tiếp tục đàm phán cho các quý tiếp theo, phản ánh niềm tin của các nhãn hàng quốc tế vào năng lực sản xuất của Việt Nam.
Kiên Định Chiến Lược Chất Lượng
Lãnh đạo VITAS cho biết Việt Nam không đặt mục tiêu chạy đua về sản lượng mà tập trung vào nâng cao chất lượng, gia tăng giá trị và xây dựng vị thế bền vững.
Khác với mô hình tập trung vào số lượng lớn của một số quốc gia, ngành dệt may Việt Nam hướng đến tiêu chuẩn cao hơn về chất lượng sản phẩm, sự ổn định chính trị – kinh tế và năng lực đáp ứng yêu cầu khắt khe từ các nhãn hàng quốc tế.
Thực tế cho thấy, dù có giai đoạn các đơn hàng dịch chuyển sang thị trường giá rẻ hơn, nhiều đối tác vẫn quay trở lại Việt Nam nhờ tính ổn định và khả năng đảm bảo tiến độ, chất lượng.
Những Áp Lực Từ Thị Trường Toàn Cầu
Bên cạnh kết quả tích cực, ngành cũng đang đối mặt với không ít thách thức.
Chính sách thuế quan của Hoa Kỳ, biến động địa chính trị và sự suy giảm sức mua toàn cầu ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động xuất khẩu. Lĩnh vực sợi, từng đạt kim ngạch 4–8 tỷ USD/năm sang Trung Quốc, hiện chịu tác động do các quy định liên quan đến nguồn gốc nguyên liệu.
Ngoài ra, chi phí sản xuất tăng đồng loạt (điện, nước, logistics), cùng kế hoạch điều chỉnh lương cơ bản từ năm 2026, tạo áp lực lên biên lợi nhuận doanh nghiệp.
Các yếu tố thiên tai, gián đoạn chuỗi cung ứng và thay đổi phương thức thanh toán từ L/C sang T/T cũng khiến doanh nghiệp phải chủ động hơn trong quản trị dòng tiền.
Việc tận dụng các hiệp định thương mại tự do vẫn còn hạn chế do rào cản quy tắc xuất xứ, đặc biệt với CPTPP và EVFTA, khi ngành vẫn phụ thuộc vào nguồn vải nhập khẩu.
Công Nghệ Và Tự Chủ Nguyên Liệu: Chìa Khóa Giai Đoạn Mới
Để hướng tới mục tiêu 66 tỷ USD vào năm 2030 và tiếp tục duy trì vị trí Top 3 thế giới, ngành dệt may đang thúc đẩy mạnh mẽ đầu tư vào tự động hóa và công nghệ.
Nhiều nhà máy đã ứng dụng robot trong vận chuyển và cắt may, giúp giảm chi phí nhân công và nâng cao năng suất. Một lao động hiện có thể vận hành nhiều máy cùng lúc, trong khi hệ thống tự động hỗ trợ tối ưu hóa quy trình.
Bên cạnh chuyển đổi công nghệ, ngành xác định ba định hướng trọng tâm:
-
Đa dạng hóa thị trường và đối tác nhằm giảm phụ thuộc.
-
Đẩy mạnh số hóa quản trị và ứng dụng AI để kiểm soát chi phí, minh bạch hóa quy trình.
-
Tăng cường liên kết trong ngành nhằm chia sẻ kinh nghiệm và nâng cao năng lực chung.
Đồng thời, việc đầu tư phát triển nguồn cung sợi – vải trong nước được xem là giải pháp then chốt để nâng cao khả năng tận dụng ưu đãi thuế quan trong các FTA thế hệ mới.
Tầm Nhìn Xa Hơn Gia Công
Không chỉ dừng lại ở gia công, ngành dệt may Việt Nam đặt mục tiêu xây dựng nền công nghiệp thời trang có giá trị gia tăng cao, phát triển thương hiệu Việt trên cả nền tảng trực tuyến và truyền thống.
Năm 2026 được kỳ vọng là bước đệm cho giai đoạn phát triển mới, trong đó chuyển đổi xanh, đổi mới công nghệ và nâng cấp chuỗi giá trị sẽ là những yếu tố quyết định sức cạnh tranh dài hạn.
Nếu Tổng Giám đốc Bình muốn, tôi có thể viết thêm một phiên bản mang tính bình luận chiến lược ngành, phân tích sâu hơn về ý nghĩa của mốc 46 tỷ USD đối với vị thế dệt may Việt Nam trong bối cảnh thương chiến và chuyển dịch chuỗi cung ứng toàn cầu.
