Ngành dệt may Việt Nam kết thúc 9 tháng năm 2026 với kim ngạch xuất khẩu khoảng 37,3 tỷ USD, tăng 7,2%. Đây là tốc độ tăng trưởng cao trong nhóm các quốc gia xuất khẩu lớn. Tuy nhiên, phía sau con số tích cực đó là một cấu trúc tăng trưởng khá đặc biệt: phần lớn mức tăng đến từ dệt và sợi, trong khi may mặc chỉ tăng nhẹ.
Điều này cho thấy bước sang năm 2027, doanh nghiệp không nên chỉ nhìn vào doanh thu hay tổng kim ngạch. Câu hỏi quan trọng hơn là: tăng trưởng đó đến từ đâu và biên lợi nhuận có giữ được hay không?
Ngành Sợi Đang Là Động Lực Lớn Nhất Của Tăng Trưởng
Trong 9 tháng năm 2026, xuất khẩu dệt – sợi đạt khoảng 6,94 tỷ USD, tăng 38,3%, trong khi may mặc đạt khoảng 30,3 tỷ USD và chỉ tăng 2%. Nhóm dệt – sợi đóng góp tới khoảng 77% phần kim ngạch tăng thêm của toàn ngành, dù chỉ chiếm chưa tới 20% tổng kim ngạch. :chatgpt-content-reference{index=”2″}
Động lực này đến một phần từ nhu cầu nhập khẩu nguyên liệu của Trung Quốc. Nhưng đây cũng là yếu tố doanh nghiệp cần thận trọng, bởi tốc độ tăng nhập khẩu sợi bông của Trung Quốc đã có dấu hiệu chậm lại từ tháng 7 sang tháng 8/2026. :chatgpt-content-reference{index=”3″}
Mỹ Vẫn Là Thị Trường Lớn Nhưng Không Dễ Tăng Sản Lượng
Sau 8 tháng, Việt Nam tiếp tục dẫn đầu về xuất khẩu may mặc vào Mỹ với khoảng 10,98 tỷ USD và thị phần khoảng 22,4%. Tuy nhiên, tổng lượng hàng may mặc Mỹ nhập khẩu vẫn giảm, dù giá trị tháng 8 có nhích lên. :chatgpt-content-reference{index=”4″}
Điều này cho thấy một điểm quan trọng: kim ngạch tăng chưa chắc phản ánh lượng đơn hàng tăng. Trong bối cảnh người tiêu dùng thận trọng, đơn giá có thể tăng nhưng số lượng tiêu thụ thực tế vẫn yếu.
Thuế Mỹ Có Thể Trở Thành Bất Lợi Mới Của Việt Nam
Một trong những rủi ro lớn nhất bước sang năm 2027 là chính sách thuế của Mỹ.
Theo Vinatex, từ tháng 7/2026, một lớp thuế bổ sung mới theo Section 301 được áp dụng, trong đó Việt Nam và Trung Quốc chịu mức 12,5%, trong khi một số đối thủ như Bangladesh, Ấn Độ, Indonesia và Campuchia ở mức 10%. :chatgpt-content-reference{index=”5″}
Khoảng cách 2,5 điểm phần trăm tưởng nhỏ nhưng có thể gây áp lực lớn khi biên lợi nhuận ngành may vốn không cao. Nhà mua hàng có thể yêu cầu giảm giá hoặc chuyển một phần đơn hàng sang những quốc gia có lợi thế thuế tốt hơn.
Trung Quốc Đang Quay Lại Cuộc Đua Mạnh Hơn
Trung Quốc Đang Quay Lại Cuộc Đua Mạnh HơnMột chỉ dấu đáng chú ý khác là xuất khẩu dệt may Trung Quốc đã phục hồi rõ hơn từ giữa năm 2026. Trong 8 tháng, kim ngạch đạt khoảng 202 tỷ USD và riêng tháng 8 tăng mạnh so với cùng kỳ. :chatgpt-content-reference{index=”6″}
Trong giai đoạn trước, Việt Nam hưởng lợi tương đối từ xu hướng “China + 1”. Nhưng khi khoảng cách thuế thu hẹp và chuỗi cung ứng Trung Quốc tiếp tục có lợi thế về quy mô, tốc độ và nguyên liệu, phần lợi thế đó có thể giảm dần.
Vinatex cũng lưu ý một số thương hiệu bắt đầu điều chỉnh lại nguồn cung về Trung Quốc, cho thấy doanh nghiệp Việt Nam không thể mặc định đơn hàng sẽ tiếp tục dịch chuyển theo hướng có lợi như trước. :chatgpt-content-reference{index=”7″}
Chi Phí Lao Động Và Vốn Có Thể Cùng Tăng Trong Năm 2027
Một trong những thách thức lớn của năm 2027 là nhiều loại chi phí có thể tăng cùng lúc.
Dự thảo đang được xem xét đề xuất tăng lương tối thiểu vùng bình quân khoảng 7,8% từ đầu năm 2027. Cùng lúc, lãi suất cho vay bình quân của các nhóm ngân hàng trong tháng 8/2026 đã lên khoảng 8,4–10,7%/năm, cao hơn đáng kể so với cùng kỳ. :chatgpt-content-reference{index=”8″}
Điều này tạo áp lực kép: doanh nghiệp phải trả chi phí lao động cao hơn trong khi vốn để tài trợ tồn kho, khoản phải thu và đầu tư thiết bị cũng đắt hơn.
Điện, Năng Lượng Và Nguyên Liệu Tiếp Tục Là Biến Số Khó Lường
Giá dầu Brent cho năm 2027 được dự báo ở mức cao hơn đáng kể so với năm 2025. Cước container dù đã hạ nhiệt so với đỉnh nhưng vẫn cao hơn nhiều so với cùng kỳ ở một số tuyến chính. :chatgpt-content-reference{index=”9″}
Đối với doanh nghiệp sợi, dệt và nhuộm, chi phí điện đặc biệt quan trọng. Khi giá năng lượng, nguyên liệu và vốn cùng tăng, chỉ duy trì sản lượng không đủ để bảo đảm lợi nhuận.
Hiệu quả sử dụng điện, năng suất lao động và tốc độ quay vòng vốn vì vậy sẽ trở thành các chỉ tiêu quan trọng hơn trong năm tới.
EU, Nhật Bản Và Hàn Quốc Cho Thấy Một Bài Học Khác
Thị trường EU vẫn suy giảm về kim ngạch, nhưng Việt Nam vẫn tăng nhẹ thị phần. Trong khi đó, Nhật Bản và Hàn Quốc tăng nhập khẩu dệt may nhưng xuất khẩu của Việt Nam sang hai thị trường này lại giảm. :chatgpt-content-reference{index=”10″}
Điều đó cho thấy tăng trưởng của một thị trường không tự động biến thành đơn hàng cho doanh nghiệp Việt Nam.
Khả năng hưởng lợi còn phụ thuộc vào sản phẩm, chất lượng, giá, khách hàng và tốc độ đáp ứng. Đây là lý do doanh nghiệp không nên chỉ nhìn vào quy mô thị trường mà cần hiểu chính xác phân khúc mình đang cạnh tranh.
Góc Nhìn Từ Hiệp Hội Dệt May: 2027 Sẽ Là Năm Của Hiệu Quả, Không Chỉ Là Tăng Trưởng
Từ các chỉ dấu cuối năm 2026, có thể thấy doanh nghiệp dệt may cần theo dõi ít nhất bảy vấn đề:
- tốc độ phục hồi thực tế của đơn hàng may mặc;
- động lực tăng trưởng của ngành sợi;
- thuế và chính sách thương mại của Mỹ;
- mức độ cạnh tranh trở lại từ Trung Quốc;
- chi phí lao động;
- chi phí vốn và dòng tiền;
- giá điện, năng lượng và nguyên liệu.
Trong bối cảnh giá bán khó tăng tương ứng với chi phí, doanh nghiệp có doanh thu cao hơn chưa chắc tạo được lợi nhuận cao hơn.
Kết Luận: Năm 2027 Không Chỉ Là Cuộc Đua Đơn Hàng
Triển vọng ngành dệt may Việt Nam năm 2027 không hoàn toàn tiêu cực, nhưng cũng khó kỳ vọng một năm tăng trưởng dễ dàng.
Việt Nam vẫn giữ được thị phần đáng kể tại Mỹ và EU, ngành sợi đang tạo động lực lớn và nền tảng sản xuất tiếp tục có sức cạnh tranh. Tuy nhiên, thuế, chi phí lao động, vốn, năng lượng và sự trở lại của Trung Quốc sẽ khiến bài toán lợi nhuận khó hơn.
Vì vậy, doanh nghiệp bước vào năm 2027 cần chuyển trọng tâm từ câu hỏi “doanh thu tăng bao nhiêu?” sang câu hỏi quan trọng hơn: mỗi đồng doanh thu tạo ra bao nhiêu lợi nhuận và cần bao nhiêu vốn để duy trì?
Nguồn tham khảo: Tập đoàn Dệt May Việt Nam – Vinatex, bài “Cập nhật thị trường dệt may quý IV/2026 và một số chỉ dấu cho năm 2027”.