Trong các nhà máy dệt kim tròn, nhiều tổn thất không đến từ một sự cố lớn mà từ hàng loạt vấn đề kỹ thuật lặp lại: sức căng sợi không ổn định, gãy kim, máy dừng sai, lỗi vải phát hiện chậm hoặc tình trạng sương dầu trong khu vực sản xuất.
Đây cũng là nhóm vấn đề được VITAS và Vandewiele Việt Nam lựa chọn làm trọng tâm cho hội thảo kỹ thuật ngày 3/11/2026 về giải pháp công nghệ cho dệt kim tròn. Chương trình tập trung vào bốn nhóm giải pháp chính gồm cấp sợi, giám sát, bôi trơn và truyền động
Từ góc độ vận hành, đây không chỉ là câu chuyện nâng cấp máy móc. Mỗi lỗi kỹ thuật nếu không được phát hiện sớm đều có thể làm tăng phế phẩm, giảm năng suất và kéo dài thời gian dừng máy.
Bài Toán 1: Sức Căng Sợi Không Ổn Định Làm Chất Lượng Vải Biến Động
Trong dệt kim tròn, độ ổn định của cấp sợi có ảnh hưởng trực tiếp tới bề mặt vải và tính đồng đều của sản phẩm.
Khi sức căng sợi dao động, lỗi có thể xuất hiện dưới dạng sọc, chênh mật độ hoặc bất thường trên bề mặt. Điều đáng lo là các lỗi này đôi khi chỉ được phát hiện sau khi đã sản xuất một lượng vải đáng kể.
Do đó, công nghệ cấp sợi ổn định và khả năng kiểm soát lực căng ngày càng trở thành một yêu cầu quan trọng đối với nhà máy muốn giảm hàng lỗi.
Bài Toán 2: Phát Hiện Lỗi Chậm Có Thể Khiến Nhà Máy Mất Cả Cuộn Vải
Một trong những điểm được chương trình kỹ thuật nhấn mạnh là hệ thống giám sát có thể lắp bổ sung để nhận diện sự cố sớm
Điều này đặc biệt quan trọng với dệt kim tròn bởi máy có thể chạy liên tục với tốc độ cao. Nếu một kim bị hỏng hoặc một lỗi nhỏ không được phát hiện kịp thời, lượng vải bị ảnh hưởng có thể tăng rất nhanh.
Vì vậy, xu hướng công nghệ hiện nay không chỉ là “máy chạy nhanh hơn” mà là máy phải biết cảnh báo sớm hơn.
Bài Toán 3: Dừng Máy Sai Và Gãy Kim Làm Giảm Năng Suất Thực Tế
Năng suất danh nghĩa của máy chưa phản ánh hết hiệu quả sản xuất.
Một thiết bị có tốc độ cao nhưng thường xuyên dừng sai, gãy kim hoặc phải can thiệp thủ công vẫn có thể cho năng suất thực tế thấp.
Đây là lý do các hệ thống truyền động, cảm biến và giám sát ngày càng quan trọng. Mục tiêu là giảm những lần dừng không cần thiết và giúp kỹ thuật viên xác định nguyên nhân nhanh hơn.
Bài Toán 4: Bôi Trơn Không Đúng Có Thể Gây Sương Dầu Và Ảnh Hưởng Vận Hành
Bôi trơn là một công đoạn tưởng nhỏ nhưng có ảnh hưởng đáng kể đến độ ổn định của máy dệt kim tròn.
Bnews cho biết tình trạng sương dầu cũng là một trong những vấn đề thực tế được đưa vào nội dung hội thảo kỹ thuật.
Hệ thống bôi trơn cần vừa đảm bảo thiết bị hoạt động ổn định, vừa hạn chế dư lượng dầu và ảnh hưởng tới môi trường sản xuất.
Ở những nhà máy vận hành quy mô lớn, việc kiểm soát tốt công đoạn này còn giúp giảm bảo trì ngoài kế hoạch và kéo dài thời gian hoạt động của thiết bị.
Bài Toán 5: Nhà Máy Không Chỉ Cần Thiết Bị Mới, Mà Cần Hỗ Trợ Kỹ Thuật Tại Chỗ
Một điểm đáng chú ý trong mô hình được giới thiệu lần này là khả năng hỗ trợ kỹ thuật ngay tại Việt Nam.
Vandewiele Việt Nam dự kiến cung cấp phụ tùng chính hãng lưu kho trong nước, dịch vụ sửa chữa điện tử và hỗ trợ kỹ thuật tận nơi cho doanh nghiệp sản xuất.
Điều này có ý nghĩa lớn hơn bản thân thiết bị. Trong sản xuất liên tục, thời gian chờ linh kiện hoặc chuyên gia từ nước ngoài có thể gây thiệt hại đáng kể.
Nhà máy vì vậy nên đánh giá nhà cung cấp công nghệ không chỉ qua giá máy, mà còn qua năng lực dịch vụ sau bán hàng.
Tự Động Hóa Đang Thay Đổi Bài Toán Lao Động Của Ngành Dệt May
Theo Chủ tịch VITAS Vũ Đức Giang, công nghệ, số hóa, tự động hóa, robot hóa và trí tuệ nhân tạo đang trở thành hướng đi bắt buộc của ngành dệt may.
Một ví dụ được nêu tại nguồn cho thấy nhà máy kéo sợi quy mô khoảng 50.000 cọc trước đây có thể cần 200–300 lao động, trong khi dây chuyền tự động hóa toàn bộ từ bông đầu vào tới đóng gói có thể chỉ cần khoảng 30–40 người vận hành
Con số này cho thấy tự động hóa không chỉ giúp tăng năng suất mà còn thay đổi cách doanh nghiệp tổ chức nhân lực.
Trong bối cảnh chi phí lao động tăng và nguồn nhân lực dịch chuyển, đầu tư công nghệ ngày càng liên quan trực tiếp tới khả năng duy trì sản xuất ổn định.
Xuất Khẩu Tăng Nhưng Áp Lực Cạnh Tranh Cũng Lớn Hơn
Theo số liệu được VITAS nêu, kim ngạch xuất khẩu dệt may Việt Nam năm 2025 đạt khoảng 46 tỷ USD. Trong 9 tháng năm 2026, xuất khẩu ước đạt 35,72 tỷ USD, tăng khoảng 3,3% so với cùng kỳ.
Tuy nhiên, ngành đang chịu đồng thời ba áp lực lớn: chi phí lao động và sản xuất tăng, nhà mua hàng chuyển mạnh sang thời trang bền vững với yêu cầu cao hơn, và sự cạnh tranh nhân lực ngay trong nội ngành.
Do đó, tăng năng suất bằng công nghệ đang trở thành cách để doanh nghiệp bù lại phần lợi thế chi phí dần suy giảm.
Góc Nhìn Từ Hiệp Hội Dệt May: Công Nghệ Phải Giải Quyết Một Lỗi Cụ Thể
Từ câu chuyện dệt kim tròn, có thể rút ra một nguyên tắc quan trọng: doanh nghiệp không nên đầu tư công nghệ chỉ vì thiết bị mới hơn.
Mỗi khoản đầu tư nên trả lời rõ một câu hỏi:
- Có giảm tỷ lệ lỗi vải không?
- Có giảm dừng máy không?
- Có giảm số lao động cần cho mỗi đơn vị sản lượng không?
- Có rút ngắn thời gian phát hiện sự cố không?
- Có giảm chi phí bảo trì và thời gian chờ phụ tùng không?
Nếu không đo được những chỉ tiêu này, doanh nghiệp rất khó biết khoản đầu tư tự động hóa có thực sự hiệu quả hay không.
Kết Luận: Dệt Kim Tròn Đang Chuyển Từ “Chạy Nhanh” Sang “Chạy Ổn Định Và Có Dữ Liệu”
Xu hướng công nghệ trong dệt kim tròn hiện không chỉ tập trung vào tốc độ máy.
Giá trị lớn hơn nằm ở khả năng cấp sợi ổn định, giám sát theo thời gian thực, phát hiện lỗi sớm, giảm dừng máy và hỗ trợ kỹ thuật nhanh khi xảy ra sự cố.
Trong bối cảnh chi phí sản xuất tăng và khách hàng đòi hỏi chất lượng ngày càng cao, những nhà máy kiểm soát tốt từng chi tiết kỹ thuật nhỏ có thể tạo ra lợi thế cạnh tranh lớn hơn đáng kể.
Nguồn tham khảo: Bnews/TTXVN, thông tin từ Hiệp hội Dệt May Việt Nam (VITAS) và chương trình hội thảo kỹ thuật MEMMINGER-IRO – Vandewiele Việt Nam.